Zdrowe nawyki jako element treningu

Informator dla dzieci i młodzieży uprawiającej intensywny wysiłek fizyczny.

Wcześniej pisałem o zdrowym żywieniu

Zalecenia powinny stanowić uzupełnienie zdrowej, zbilansowanej diety odpowiedniej dla danej osoby . Zapotrzebowanie energetyczne dla różnych grup wiekowych jest odmienne i wymaga staranności w planowanych posiłkach.

Aktywność fizyczna a zdrowe odżywianie

Każdy wysiłek wymaga odpowiedniego przygotowania.

Kiedy uprawiamy aktywność zaplanowaną – ciągłą nasz organizm produkuje energię szybciej aniżeli przy spontanicznych zrywach. Mięśnie kurczą się szybciej, serce bije częściej, płuca pracują intensywniej.

Wszystkie te procesy wymagają dodatkowej – zbilansowanej energii.

Energię nasz organizm pozyskuje w napojów i żywności ( węglowodany, białka, tłuszcze). Kiedy spożywamy posiłek związki rozpadają się w układzie trawiennym na elementy podstawowe, które przechodzą do krwioobiegu. Węglowodany rozpadają się na małe cząsteczki cukrów prostych – korzystne, tłuszcze ulegają rozpadowi na kwasy tłuszczowe i glicerol – „bufor” energetyczny a białka na aminokwasy – nie zużywamy ich w celach energetycznych (tylko w nagłych wypadkach niedoboru węglowodanów).

Dla porównania: wartość energetyczna różnych składników pokarmowych:

Węglowodany 1g = 4 kcal

Tłuszcze 1g = 9 kcal

Białka 1g = 4 kcal

ZALECENIA ŻYWIENIOWE

Ważne jest abyśmy poprzez właściwe dobranie składników naszej diety wspomagali kości i mięśnie. Musimy zapamiętać, że wraz z potem tracimy dużo wapnia – który pełni niezbędną rolę w skurczach mięśni i utrzymuje właściwą masę kostną.

Źródło wapnia (białka)

1. nabiał – jogurty, sery, twarogi, kefiry, maślanki, mleka ukwaszone – 2% tłuszczu

2. ryby – śledzie, sardynki

3. warzywa strączkowe – fasolka żółta, zielona, groszek, fasola czerwona

4. nasiona – orzechy

5. Zielona warzywa – kapustne, brokuły

Wszystkie te produkty staramy się łączyć ze źródłem wit. C niezbędnej do syntezy kolagenu ( szklanka soku pomarańczowego, grapefruitowego, kiwi, natka pietruszki do wszystkiego, zielone koktajle na bazie jabłka, maślanki, selera naciowego i kiwi) oraz witaminę D – organizm wytwarza wit. D z promieni słonecznych (dlatego w okresie jesienno-zimowym do 18 roku życia podajemy wit. D doustnie)

O kości zadbaliśmy – teraz paliwo.

Głównym źródłem energii są węglowodany. Powinny stanowić ponad 50 – 60 % dziennego zapotrzebowania na energię. Uwalniają energię powoli (te z węglowodanów złożonych) i utrzymują ją przez co najmniej 3 godziny. Po tym czasie powinniśmy uzupełnić braki.

Węglowodanach złożone, źródła:

 Płatki owsiane, żytnie, wielo-zbożowe – np. musli

 Chleb żytni, graham, pełnoziarnisty

 Kasza gruboziarniste – pęczak, jęczmienna, gryczana

 Makaron graham

 Ryż pełnoziarnisty, brązowy, rzadziej basmati

Węglowodany proste – na szybkie podniesienie poziomu cukru ( np. pół godziny przed zrywem aktywności )

 Dwie kostki czekolady

 Szklanka soku pomarańczowego

 Kakao na ciepło

A jak to zaplanować….

Śniadanie Pierwszy najważniejszy posiłek.To jak tankowanie paliwa V Power.W zależności od możliwości:

 Musli z ciepłym chudym mlekiem. Szklanka soku z pomarańczy świeżo wyciśnięty. Twarożek chudy z jogurtem

 Owsianka z jabłkiem i cynamonem na ciepłym, chudym mleku. Szklanka soku z grapefruita. Kromka chleba z łososiem i warzywami

 Owsianka z figą lub bananem – kilka plastrów na ciepłym, chudym mleku. Szklanka soku i kromka chleba z szynką i sałatą

 Dwie kromki razowego chleba, masło świeże, sałata, dwa, dwa plastry łososia. Blanszowane warzywa lub szklanka soku z warzyw lub pomidorów – dla odważnych. Kubek kefiru

 Jajecznica z dwóch jaj. Dwie kromki chleba razowego z żółtym serem i warzywami. Kakao 5 g na chudym mleku.

 Twaróg biały, – duża porcja, dwie kromki pieczywa ze świeżym masłem i wysokogatunkową wędliną. Warzywa. Herbata z cytryną.

 Tosty pełnoziarniste z serem i warzywami. Szklanka soku ze świeżych owoców.

Posiłki przed ćwiczeniami w czasie wyjazdu, zawodów – do spożycia na około godzinę przed wysiłkiem; POPIJAMY WODĄ!

 Świeże owoce i szklanka mleka

 Nieduża razowa kanapka posmarowana miodem, masłem orzechowym naturalnym (7 g)

 Batonik zbożowy lub z suszonymi owocami

 Kubek jogurtu naturalnego i owoc

 Woreczek suszonych owoców, morele, rodzynki (20 g)

 Płatki śniadaniowe musli z mlekiem

 Jogurt pitny lub mleko smakowe (200 ml)

 Ciasteczka ryżowe z serkiem

 Domowe bułeczki maślne

Posiłki przed ćwiczeniami w czasie wyjazdu, zawodów – do spożycia na 2 – 3 godziny przed wysiłkiem POPIJAMY WODĄ!

 Kanapka z tuńczykiem, serem lub kurczakiem

 Ziemniaki w mundurkach z serem, tuńczykiem lub fasolą w sosie pomidorowym

 Spaghetti z sosem pomidorowym i serem

 Ryż z warzywami i soczewicą

 Ryż z kurczakiem

 Owsianka z rodzynkami

 Zupa warzywna podana z chlebem lub pełnoziarnistym makaronem

Synchronizacja między posiłkiem z ćwiczeniami.

Dokładny odstęp czasowy będzie zależał zapewne od możliwości w czasie sesji treningowych czy warunków na zawodach. Podczas wyjazdów warto mieć swój ekwipunek posiłkowy – nigdy nie wiemy co zastaniemy na miejscu. Młodzi sportowcy normalnie zbilansowany posiłek powinni zjadać 2-3 h przed rozpoczęciem zawodów. Nie podajemy nigdy produktów, których nie znamy, nie lubimy bądź wcześniej zgłaszałaś dolegliwości po jego konsumpcji. Pamiętajmy o towarzyszącym dziecku stresie.

Czy zjadać coś w czasie ćwiczeń?

Jeśli młodzi sportowcy będą trenować nieustannie przez okres krótszy niż 90- minut, nie muszą przyjmować żadnych dodatkowych posiłków. Zaleca się zachęcanie do spożywania płynów co 15-20 minut, lub w czasie każdej przerwy w sesji treningowej.

Przekąski na krótkie przerwy podczas zawodów:

 Woda, rozcieńczony sok owocowy 100%

 Banany – mała porcja

 Winogrona, gruszka, mandarynka, jabłko

 Suszone owoce rodzynki w kontrolowanej ilości , morele, mango

 Ciastka ryżowe z plasterkami bananem i odrobiną miodu

Czy młodzi sportowcy powinni jeść po ćwiczeniach ?

Po pierwsze uzupełniamy płyny – woda i rozcieńczone soki owocowe. Aktywne dzieci muszą również uzupełnić energię, którą właśnie zużyły. Po treningowa przekąska lub posiłek spełnia bardzo ważną funkcję. Od tego zależy między innymi szybkość regeneracji przed następną sesją treningową. Ilość posiłku zależy od dziecka – jest dość indywidualną potrzebą; powinna zaspokoić głód i pozwolić wytrwać dziecku do następnego zrównoważonego posiłku.

Przekąski do regeneracji – wszystkie popijamy wodą lub rozcieńczonym sokiem

 Świeże owoce (150 g)

 Suszone owoce (25 g)

 Orzechy, rodzynki (25 g)

 Jogurt owocowy

 Jogurt pitny

 Koktajle mleczno-owocowe

Posiłki do regeneracji – popijamy wodą lub rozcieńczonym sokiem owocowym

 Dania z makaronem – spaghetti.

 Warzywa z ryżem i chudym, mięsem

 Pizza na grubym spodzie ale nie z podwójnym serem – najlepiej wegetariańska

 Pieczone ziemniaki w folii z pieczonym kurczakiem – bez skóry + zawsze warzywa

 Brokuły z wody i ryż na sypko, tuńczyk ( może być z puszki)

 Kluseczki twarogowo-ziemniaczane z filetem z drobiu + zielone warzywa (cukinia, brokuły, groszek)

 Ziemniaki w mundurkach z fasolą, tuńczykiem lub serem

 Makaron z sosem pomidorowym bez mięsa.

Jeśli planujemy późny sen – choć on sam dla właściwej regeneracji nie powinien być krótszy niż 8-10 h.

Warto na 2 g  przed snem wypić szklankę jogurtu, zjeść 2-3 orzechy. Może też być serek twarogowy z pomidorem lub szklanka kefiru. Rano wstajemy i zjadamy śniadanie.

UNIKAMY:

Frytek, hamburgerów,

Tłustych zawiesistych sosów Kebaby,

Ryby w cieście z frytkami

Kurczak bądź ryby na zimno – wędzone,

Hot dogi

Kurczaki z rożna

Nugetsy

NADWADNIANIE

Proszę pamiętać o regularny uzupełnianiu płynów w organizmie. Wczesne symptomy odwodnienia to:

 Spadek formy – brak energii, szybki spadek wydolności

 Uczucie gorąca

 Zarumieniona i wilgotna skóra

 Mało moczu i ciemna jego barwa

 Mdłości i zawroty głowy

 Ból głowy

 Zamroczenie

 Uczucie dezorientacji

 Krótki, płytki oddech

W zdrowym ciele zdrowy duch! Powodzenia.

Porad udzieliła dietetyk Agnieszka Danielewicz na postawie http://www.dlazdrowia.uck.gda.pl/upload/Od%C5%BCywianie%20w%20sporcie.pdf

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *